Aya Klinik
Giresun Işık Gazetesi -
$ DOLAR → Alış: 3,79 / Satış: 3,81
€ EURO → Alış: 4,04 / Satış: 4,06

GİRESUNLU KÜLTÜREL ŞAHSİYETLER

Ayhan YÜKSEL
Ayhan YÜKSEL
  • 08.01.2017

            Geçmişte olduğu gibi günümüzde bilhassa şehirlerde, kasabalarda yetişen ve ünlü olarak nitelenen şahıslar daima ilgi çekmiş, hayatları hakkında bilgiler veren çalışmalar yapılmıştır. Bu şahıslar mensup olunan şehir ve kasabalar için de birer övünç kaynağı olmuştur.

Giresun, XIX. yüzyılın sonlarına doğru önemli bir liman haline gelmiş, özellikle iç kesimlerle liman arasında yol bağlantısı sebebiyle hareketli bir ticaret ve kültür hayatına sahne olmuştur. Bu kültür hayatına açılan mektepler, cami ve medreseler katkı sağlayan unsurlar olmuştur. Bu kültür unsurları sadece şehrimiz Giresun’da değil, Türkiye’de önemli başarılara imza atan edebiyat (şiir, hikâye, roman, deneme, araştırma, inceleme, oyun) ve kültür adamları, kolonizatör dervişler, ilim adamları, askerler, eğitimciler ile ressamlar/sanatçılar, siyaset adamları ortaya çıkarmıştır.

 

EDEBİYATÇILAR/SANATÇILAR:

Neccârzâde Rızâ: Mesnevihan ve müceddidiyye şeyhi. 1679 yılında Şebinkarahisar’da doğdu.  18. yüzyıl Osmanlı toplumunun tasavvufî düşünce ve edebiyatında seçkin bir yeri vardır. Hz. Muhammed’e yazdığı na’tleriyle tanındı. İstanbul’a gelerek Üsküdar’a yerleşti. İlköğrenimini Üsküdar’da yaptı. Aziz Mahmud Hüdâî âsitanesi şeyhi Yakub Afvî’nin tavsiyesi ile Mustafa Fenâyî’nin (ö. 1704) derslerine ve sohbetlerine devam ederek Celvetiye tarikatını intisap etti. Eserleri arasında Dîvân (1846), er-Risâle fî beyâni’l-i’tikâd ve’l-amel ve’l-ahlâk, Terceme-i Muhtasaru’l-velâye (1856) bulunmaktadır. 1746 yılında İstanbul’da vefat etti.

Abdi Bey: Divan şair. XIX. yüzyılın ilk yarısında doğduğu kabul edilir. Akkoyunlular’dan Şeyh Süleyman’ın ahfadından Osman Bey’in oğludur. İlk tahsiline Şebinkarahisar’da başladı. İstanbul’da devam etti. Halep valisi Mustafa Mazhar Paşa’nın kitâbet hizmetlerinde bulundu. 1852 yılında azledildikten sonra büyük maddi sıkıntılara girdi. Azledilmesine sebep şairin devrin sosyal durumuna yönelttiği tenkitleri oldu. 1884’te Şebinkarahisar Ceza Mahkemesi reisi iken vefat etti ve memleketinde defnedildi. 260 sayfadan oluşan bir divanı, Nutk-i Bî-Pervâ ve Akl-i Dânâ Beyninde Muhâvere (1872) isimli 76 sayfalık eseri vardır.

Avnî: Divan şairi. 1840 yılında Görele-Haydarlı köyünde doğdu. Babası Karaosmanoğulları’ndan Hasan, annesi Zehra’dır. Bilinmeyen bir nedenle Aydın’da Sıgacık Kalesine yerleşti. İstanbul’da Ahmed Âsım Efendi’den dinî derseler aldı. Türkçe yazdığı şiirlerinde “Avni” mahlasını kullandı. 1874 ve 1887 tarihli ikisi bir arada bulunan “divançesi” vardır. 1892 yılında Aydın’da vefat etti.

Mehmed Salâhî Bey: Muharrir. 1856 yılında Beşiktaş’ta doğdu. Şam Askerî Erzak İdaresi memurlarından Giresunlu Dizdarzâde Hacı İsmail Hakkı Bey’in oğludur. İlk tahsilini müderris Çorumlu Ahmed Efendi’nin evine ve Beşiktaş Rüşdiyesi’ne devam etmek suretiyle yaptı. Arapça ve Farsça, İran edebiyatı öğrendi. Bir taraftan gazetecilikle uğraştı. Tercüman-ı Hakikât’te muharrirlik, Saadet gazetesinde ve kendi kurduğu Servet gazetesinde başmuharrirlik yaptı. II. Abdülhamid zamanında sansür vazifesi yapan Encümen-i Teftiş ve Muayene âzalığında, Matbaa-i âmire Müdürlüğünde ve Posta ve Telgraf Meclisi Reisliğinde bulundu. Kamûs-i Osmanî isimli bir lûgat kitabı vardır. 1910 yılında İstanbul’da vefat etti.

Mehmed Süreyya Bey: Osmanlı tarih ve biyografi uzmanı. 1845 yılında İstanbul’da doğdu. Anne tarafından nesebi Kuğuzâde Süleyman Paşa’nın kız kardeşine dayanır. Devlet görevleri dışında hemen bütün mesaisini Osmanlı döneminin ünlü şahsiyetlerinin biyografilerinin ortaya çıkarılmasına ayırdı. İlk eseri Nuhbetü’l-vekayi’nin yalnız I. cildi yayınlanmıştır. 1909’da vefat etti.

Küçük Hüseyin: Giresun’da halk musikisinin saz ve söz ustası. 26 Ağustos 1885’te Giresun’da doğdu. Babası Dizdaroğlu Salih Efendi’dir. Rüşdiye’de okudu. Mesleği olan polisliği yapmadı. Giresun’a dönerek çeşitli işlerde çalıştı. İkinci kez askerliğini Arnavutluk’ta yaptı. Terhisinden sonra Giresun belediyesine memur oldu ve buradan emekliye ayrıldı. Kendine özgü bir tarzda bağlama çalardı. Özellikle horonlar ile sözlü ve sözsüz oyun havalarını büyük bir ustalıkla icra ederdi. Giresun türkülerinin TRT repertuarına geçirilmesinde en çok hizmet verenlerden birisidir. 9 Şubat 1959’da vefat etti.

Can Akengin: Giresun yöresel ağzını kullanan içli şair. 1892 yılında Giresun’da doğdu. Bayazıtoğulları’na mensup olup asıl adı Ömer Avni’dir. İstanbul İdadisi’nden sonra 1912’de Darülfünun Edebiyat Fakültesi’nde savaş nedeniyle bir yıl kadar okudu. Yayın hayatına öğrencilik yıllarında başladı. 1910’da çıkan Giresun, daha sonra Karadeniz gazetesinde yazdı. Mustafa Kemal Paşa’nın 19 Eylül 1924’te gerçekleştirdiği Giresun seyahatinde Bilgi Yurdu Başkanı idi. Evlilik hazırlığı içinde olduğu nişanlısı veremden ölünce âdeta yıkıldı. Alucra ve Şebinkarahisar’da inzivaya çekildi. Şiirlerinde yerel dili ve deyimleri ustalıkla kullandı. Can Akengin’in Şiirleri ve Nesirleri  (1944) Giresun’da yayınlandı.

Hasan-Âli Yücel: Devlet adamı, şâir ve yazar. 16 Aralık 1897’de İstanbul’da doğdu. Baba tarafından Posta ve Telgraf Nazırı İmamzâde Hasan Âlî Efendi’nin, anne tarafından Ertuğrul gemisinin süvarisi kaymakam Ali Bey’in torunudur. Kültürel kimliğinin oluşmasında çocukluğunun geçtiği çevrenin önemli rolü oldu. Babası Mevlevî dervişi, anneannesi de tasavvuf terbiyesi almış son derecede kültürlü bir hanımdı. Çocukluğunda tekke hayatını tanıması onda müzik yeteneğinin gelişmesinde etkili oldu. 1921’de “Ruh ve Beden” üzerine yaptığı 30 sayfalık çalışmayla mezuniyet imtihanını vererek İstanbul Üniversitesi Felsefe bölümünü bitirdi. Aynı yıllarda Yeni Mecmua, Dergâh, Büyük Mecmua, Düşünce, Millî Mecmua gibi dergilerde şiir ve makaleleri yayınlandı. Liselerde Türkçe, felsefe ve içtimaiyat, yurttaşlık dersleri okuttu. Mustafa Kemal Paşa ile birlikte yurt gezilerine katıldı. 1938’de Maarif Vekili oldu. Türk kültür hayatında önemli yer tutan bazı eserlerin basılması için gayretli oldu. Yaptığı kültürel faaliyetlerle Millî Eğitim Bakanları içinde seçkin bir yer kazandı. Felsefe, edebiyat, şiir, deneme ve ders kitapları olmak üzere 56 kitabı bulunmaktadır. 26 Şubat 1961’de Ankara’da vefat etti.

Piçoğlu Osman: Ünlü kemençe sanatkârı. 1901 yılında Görele’de Daylı köyünde doğdu. Babası Gökçeoğlu İsmail Efendi, annesi Cındıkoğlu ailesinden Esma Hanım’dır. Bir rivayete göre kendisine bir kızgınlığın ifadesi olan “Piçoğlu” lakabını takan “Karaman”ı usta belledi. Sanatını geliştirdi, içinde doğup büyüdüğü toplumun neşesi, sözcüsü oldu. 1924’te Trabzon’da Mustafa Kemal Paşa’nın huzurunda kemençe aldı. Kaynak kişi olarak 1937’de ve 1943’de Muzaffer Sarısözen kendisinden türkü tespit etti. Yayına ve parmaklarına hâkim, atma türküde çok usta idi. Yakalandığı siroz hastalığından Zonguldak üzerinde 31 Mayıs 1946’da vefat etti. Cenazesi 4 Haziran 1946’da Kasımpaşa-Kulaksız Mezarlığında toprağa verildi. ODEON Müzik arşivinde bulabildiği on parçayı Nisan 2009’da bir CD’de topladı.

Behzad Sinopluoğlu: Şair, oyun yazarı. 1907 yılında Tirebolu’da doğdu. İlkokulu Tirebolu’da bitirdi (1923). İstanbul Muallim Mektebi’nden mezun oldu. Akçaabat Salacık Köy Mektebinde öğretmenliğe başladı (1928). Manisa ve Ankara Gazi Lisesi’nde edebiyat dersleri verdi. 1946’da Ankara hukuk Fakültesini bitirdi, avukatlık yaptı. Varlık, Aksu (Giresun), Güneş (Manisa), Kaynak (Balıkesir) gibi dergilerde yazdı, Yeni Asır gazetesinde (İzmir) tenkit sayfası hazırladı. Gece ve Işıklar (şiir), Attilâ’nın Düğünü (destan, 1934), Ana (piyes, 1936), Kan ve Sevgi: İstiklâl Harbinde Bir Türk Zabitinin Hayatı (roman, 1945) adlı basılmış eserleri vardır. 1980 yılında Ayvalık’ta vefat etti.

Kemal Tahir: Yazar ve fikir adamı. 13 Mart 1910’da İstanbul’da doğdu. Baba tarafından dedesi Şebinkarahisar’ın Alişar köyünden olup “Demircioğulları” ve “Karahaliloğulları” namıyla bilinir. Çocukluğu seferberlik ve Millî Mücadele yıllarında geçti. Galatasaray Mekteb-i Sultanîsi’nden annesinin ölümü üzerine ayrılmak zorunda. Avukat kâtipliği, ambar memurluğunun ardından gazeteciliğe başladı. 1938’de Yavuz zırhlısındaki donanma olayı nedeniyle mahkûm oldu. 1950’de çıkan Genel Af Yasası’yla hapisten çıktı. Osmanlı tarihi, Batılılaşma macerası, Cumhuriyet’in doğruları ve yanlışları, halkçılık meselesi gibi birtakım tarihî ve sosyal meseleleri cesaretle tartışma ortamına çekti. Yorgun Savaşçı’yla 1967-1968 Yunus Nadi Ödülü, Devlet Ana’yla 1968 Türk Dil Kurumu Roman Ödülü aldı. 21 Nisan 1973’te vefat etti.

Aziz Nesin: Mizah yazarı. 1915 yılında Heybeliada’da doğdu. Baba tarafından soyu Şebinkarahisarlı’dır. Orduya katıldıktan sonra üsteğmenliğe yükseldi. Görevini kötüye kullanmak suçundan hapse mahkûm edilerek ordudan çıkarıldı (1944). Karagöz gazetesi ve Yedigün dergisinde redaktörlük ve yazarlık ile basın hayatına atıldı (1945). Sabahattin Ali ile beraber Makro Paşa mizah gazetesini çıkardı. En çok okunan yazarlardan oldu. Toplum hayatında gördüğü çarpıklıkları, dikkatli gözlemle yansıttığı mizah hikâyeleriyle ününü yurt içinde ve yurt dışında duyurdu. İçerde ve dışarıda çok sayıda ödül kazandı. Hikâye, roman, fakra, taşlama, gezi, antoloji, konuşma, deneme, mektup dalında çok sayıda kitabı yayınlandı. 6 Temmuz 1995’te vefat etti.

Naim Tirali: Hikâyeci-Yazar. 25 Aralık 1925’te Giresun’da doğdu. Yüksek öğrenimini İstanbul Hukuk Fakültesi’nde yaptı. Daha çocuk günlerinde yazıya merakı oldu. Dedesinin yazıhanesinde daktilo ile gazete, Galatasaray Lisesinde Fransızca ve Türkçe dergiler çıkardı. İlk hikâyesi 7 Ağustos 1943’te Yeşilgiresun gazetesinde yayımlandı. Yenilik dergisini (1952-1957) çıkardı, Vatan gazetesinde fıkra yazarlığı (1959-1960), Sözcü’nün yazı işleri müdürlüğünü (sayı: 1) yaptı. Giresun mebusu olarak mecliste bulundu (1961965). Hikâyelerinin konularını okul ve aşk, hayat ve anılarından, Beyoğlu gecelerinden çıkardı, duru bir dil; ince, etkileyici bir psikoloji, yer yer alaycı veya bezgin bir gözle anlattı. İlk hikâye kitabı Park (1947) yayınlandı. 25 Mayıs 2009’da vefat etti.

Ali Avni Öneş: Gazeteci, çevirmen-yazar. 30 Nisan 1926’ta Giresun’da doğdu. Galatasaray lisesini bitirdi. Hukuk ve Edebiyat Fakültelerine bir süre devam etti. Lise yıllarında Yeşilgiresun gazetesinde fıkra yazmaya başladı. Naim Tirali ile Karadeniz Postası gazetesi kurdu, Aksu dergisini yönetti. 1958’de çevirmen ve yazar olarak Vatan gazetesine girdi. Atom Casusları adlı bir çocuk romanı ile çok sayıda çevirisi vardır. Tespit edilebilen çeviri kitap sayısı 30’un üzerindedir. 11 Kasım 1982’de İstanbul’da vefat etti.

Ahmet Kaçar: Yaşamını şiire, müziğe, çiçeğe adayan şair. 1926 yılında Görele-Sağlık köyünde doğdu. Şiire hevesi ilkokul sıralarında başladı. 1938’de “Sonbahar” başlıklı şiiri Çocuk Dergisi’ne yayınlandı. 1943’te ailevi şartlar nedeniyle Trabzon Lisesinden ayrılmak zorunda kaldı. Kemal Gürses’in aracılığıyla tanıştığı Münir Nurettin Selçuk, Şükrü Tunar, Ahmet Yatman tarafından şiirleri bestelendi. Bu da kendisinin tanınmasına önemli bir katkı sağladı. Mizahta Nasrettin Hoca, hicivde Nef’î âdete şiirlerine yansıdı. Şiirlerinde hayatın her alanına uzanacak çok zengin konu çeşitliliğini çok seçkin mısra değerinde terennüm etti. İlk şiiri Kim Bilir (1953) adıyla kitaplaştı. İlk şiirlerinden son şiirlerine kadar yazdıkları Yıllar (İstanbul 2012) isimli kitapta toplandı. Şiirle son olarak Necati Demir tarafından bir kitapta toplandı.

Can Yücel: Şair. 1926 yılında İstanbul’da doğdu. Millî Eğitim Bakanları’ndan Hasan Âli Yücel’in oğludur. DTCF Klasik Filoloji Bölümü’nden mezun oldu. İngiltere’de Cambridge Üniversitesi’nde okudu. Yurda dönüşünde (1963) Marmaris’te turist rehberliği, yerleştiği İstanbul’da çeviriler, Vatan ve Demokrat gazetelerinde fıkra yazarlığı yaptı. Yenilikler, Beraber, Seçilmiş Hikâyeler, Dost, Sosyal Adalet, Şiir Sanatı, Dönem, Yen, Ant, imece, Papirüs, Yeni Dergi vb dergilerde yazdı. Şiirlerinde halk deyişlerinden yararlandı, özellikle argo ile kendine özgü bir şiir dili yakaladı. İlk şiir kitabı Sevgi Duvarı’dır (1973).Yazılarını Düzünden (1994), Can’dan Yazılar (1995) da topladı.

Fethi Naci: Edebiyat tenkitçisi. 1927 yılında Giresun’da doğdu. Asıl adı İsmail Naci Kalpakçıoğlu’dur. İlkokulu Giresun Gazi Paşa İlkokulu’nda okudu. Erzurum Lisesi’nden (1945) ve İktisat Fakültesi’nden (1949) mezun oldu. Muhasebecilik yaptı ve Gerçek Yayınevi’ni kurdu (1968). Üniversite yıllarında sosyalist düşünceye yakınlık kurdu. “Fethi Naci” imzasıyla ilk yazısı Kaynak dergisinde yayınlandı (15 Aralık 1953). 1968’de siyasî yazılarına son verdi. O tarihten sonra Yeni Dergi, Soyut, Dost, Yeni DÜŞÜN, Adam Sanat gibi dergiler ile Politika ve Yeniyüzyıl gazetelerinde yazmış, Aydınlık, Cumhuriyet Kitap gibi dergi ve gazetelerde yer aldı. Güvenli yargıları, dikkatli inceleyiciliği, kültürü ve tutarlı dünya görüşüyle öne çıkan bir eleştirmen olarak değerlendirilir.

Erol Şadi Erdinç: Tarihçi. 1935 yılında İstanbul’da doğdu. Aslen Görele-Çatak köyünden bir aileye mensuptur. İstanbul Hukuk Fakültesi’nde eğitimini tamamladı. Prof. Dr. Tarık Zafer Tunaya’nın talebelerinden oldu. Prof. Dr. Ahmet Ateş’in yanında bulundu. İttihat ve Terakki üzerine uzmandı. Sermet Muhtar Alus’un İstanbul Yazıları’nı (Faruk Ilıkan ile birlikte, 1993) yayına hazırladı. Meclis-i Mebusan Birinci Seçim Dönemi (Haluk Oral ile birlikte, 2008) ve Gençler İçin Fotoğraflarla Nutuk (Sabahattin Özel ile birlikte, 2010) adlı kitapları yayınladı. 17 Ekim 2012’de İstanbul’da vefat etti.

Burhan Uygur:  Soyut ve figüratif öğeleri bir arada kullanan ressam. 15 Temmuz 1940’da Tirebolu’da doğdu. İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümünde Nurullah Berk ve Bedri Rahmi Eyüboğlu Atölyelerinde öğrenim gördü. 1970’de Avusturya hükümetinin özel bursu ile Salzburg Yaz Akademisi’nde ünlü ressam Corneille ile birlikte bir çalıştı. Bir süre resim öğretmenliğinde bulundu. Bir Kitapta Resim Şart (1988) adlı bir kitap yayınladı. Yaşamı ve sanatı Kaya Özsezgin’in Burhan Uygur (2000) ve Doğan Paksoy’un (ed.) Burhan Uygur (2003) adlı kitaplarda toplandı. 29 Nisan 1992’de İstanbul’da vefat etti.

Asım İşler: Özgün baskı alanında etkinliği olan Çağdaş Türk Resim Sanatı’nın önemli temsilcilerinden. 1 Nisan 1941’de Tirebolu’da doğdu. 1966’da İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Yüksek Resim Bölümünden mezun oldu. Paris ve Avrupa ülkelerinde meslekî çalışma ve araştırmalarda bulundu (1970-1974). 1989-1991 yıllarında Paris Ulusal Güzel Sanatlar Okulu ve Sorbonne Üniversitesi’nde öğretim üyesi ve konuk sanatçı olarak bulundu. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümünde 1993’te profesör unvanı aldı. Kâğıt üzerine desen, gravür, tuval üzerine yağlı boya, akrilik, suluboya, pastel ve guaj çalışmalarını, günümüz kitle iletişim araçlarının ve teknolojisinin oluşturduğu imgesel, sanatsal gerçeklikle kuşatılmış çağdaş insanın, yaratıcı estetik gerçekliğe duyduğu özlemle bütünleşen yorumlarda bulundu. Yurtiçi ve yurtdışında kişisel ve grup sergilerine katıldı. 4 Haziran 2007’de vefat etti. Yaşamını, eserlerini ve eleştirileri içeren Üç Şehir, Resim ve Ben (ed. Şegan işler, 2003) isimli bir kitabı yayınlandı.

Ahmet Kaptan Aydın: Ressam. 1943 yılında Tirebolu’da doğdu. Gazi Eğitim Enstitüsü Resim Bölümü mezunudur (1976). Enstitüde Nevide Gökaydın ve Mürşide İçmeli atölyelerinde uygulamalı grafik dersleri, Adnan Turani’den “Sanat Eserleri İnceleme” dersleri aldı. Giresun İlköğretmen Okulunda öğretmen ve müdür yardımcılığında (1973-1977) bulundu. MSÜ’nce kurulan sanat jürisinden doktora düzeyinde “sanatta yeterlilik” aldı (1988). OMÜ Eğitim Fakültesinde Resim-İş öğretim görevlisi (1983-1991), dekan yardımcılığı (1994-1996), Güzel Sanatlar Enstitüsü müdür yardımcılığı gibi idarî kadroda görev aldı (2001-2004). Eserlerinde özgün baskı resim ağırlıklı yaptığı çalışmalarda yağlıboya resme de yer verdi. “Deniz İnsanları”, “Parasal”, “Kara Deniz”, “Hamsi Donanması” gibi konularını yaşadığı yörelerden seçti. Bunun yanında “Organik Mekanik Sentezi”, “Martının Ölümü” gibi çevresel konulara da ağırlık verdi. Baskı resim dalında Devlet Özgün Baskı Resim Sergisine katıldı. Yurt içinde birçok kişisel sergi açtı, karma ve yarışmalı sergilere katıldı.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ

Bir Cevap Yazın

Mersin'de vazgecilmez an gecirmek isteyenlerin sitesi www.Mersindekioteller.com Mersin Escort sizleri bekliyor!
Turkiyede adini duyurmus en kalitali porno film izleme sitesi Pornoizlesh.com
hd sex
3D ile Porno izle
Bir araya geldikten sonra her seyi bir kenara birakarak sadece kendilerine odaklanan atesli genc ciftler saatlerce Porno yaparak mutlu olmayi umuyorlar. Bulunduklari yerde gizli cekim yapildigindan habersiz olan genc kizlar ve erkekler enfes ve son derece dogal bir sekilde sikise baslarken genellikle once esasli bir oral seks sonra da istekleri dogrultusunda anal seks yada vaginal seks ile eglenceye devam ediyorlar. porno izlemek zevkli porno filmler hd mobil porno izle